(ĐTCK) Đầu tư công tăng tốc cùng sự hồi phục của thị trường bất động sản đang tạo động lực tích cực cho nhóm doanh nghiệp nhà thầu trong năm 2026. Kết quả kinh doanh quý I ghi nhận nhiều tín hiệu tăng trưởng về doanh thu và lợi nhuận, dù biên lợi nhuận vẫn chịu áp lực từ chi phí đầu vào và cạnh tranh giá.
Đầu tư công kéo doanh thu tăng tốc
Tăng trưởng kinh tế Việt Nam tiếp tục được duy trì tích cực trong những tháng đầu năm 2026 với động lực đến từ đầu tư công, dòng vốn FDI và quá trình chuyển dịch mạnh mẽ của nền kinh tế. Theo Bộ Tài chính, giải ngân vốn đầu tư công từ đầu năm đến hết ngày 30/4/2026 đạt 144.282,9 tỷ đồng, tương đương 14,2% kế hoạch năm. Sự quyết liệt của các bộ, ngành và địa phương trong thúc đẩy giải ngân đầu tư công đang tạo thêm dư địa tăng trưởng cho các doanh nghiệp nhà thầu xây dựng.
Khối lượng công việc gia tăng giúp doanh thu nhiều doanh nghiệp khởi sắc rõ nét. Công ty cổ phần Xây dựng Coteccons (Coteccons, mã CTD) vừa công bố báo cáo tài chính hợp nhất quý III niên độ tài chính 1/7/2025 – 30/6/2026. Trong kỳ từ 1/1 – 31/3/2026, Coteccons ghi nhận doanh thu hợp nhất đạt 6.409 tỷ đồng, tăng 28% so với cùng kỳ. Lợi nhuận sau thuế đạt 118,9 tỷ đồng, gấp đôi mức 57,1 tỷ đồng cùng kỳ năm trước. Theo Coteccons, doanh thu thuần từ bán hàng và cung cấp dịch vụ tăng thêm 1.406 tỷ đồng, tương đương 28,12% so với cùng kỳ, là động lực chính thúc đẩy tăng trưởng lợi nhuận.
Một doanh nghiệp từng đối mặt nhiều khó khăn như Công ty cổ phần Tập đoàn Xây dựng Hòa Bình (Hòa Bình, mã HBC) bắt đầu ghi nhận những tín hiệu hồi phục tích cực. Kết thúc quý I/2026, doanh thu hợp nhất của Hòa Bình đạt 1.322 tỷ đồng, tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm trước, tương ứng tăng thêm 630 tỷ đồng. Lợi nhuận sau thuế hợp nhất đạt 22,6 tỷ đồng, tăng 17,2 tỷ đồng so với cùng kỳ, tương ứng mức tăng 319%. Riêng lợi nhuận từ hoạt động xây dựng tại công ty mẹ Hòa Bình tăng gần 13,5 tỷ đồng.
Ở cả công ty mẹ và báo cáo hợp nhất, Hòa Bình đều ghi nhận mức tăng trưởng doanh thu cao, phản ánh sự phục hồi của nhu cầu xây dựng cũng như mức độ tham gia sâu hơn của doanh nghiệp tại các dự án. Tuy nhiên, mức tăng lợi nhuận gộp thấp hơn đáng kể so với tăng trưởng doanh thu cho thấy áp lực từ chi phí đầu vào, giá nguyên vật liệu và cạnh tranh giá vẫn còn lớn.
Sự khởi sắc của lĩnh vực xây dựng trong quý I/2026 giúp Công ty cổ phần Công trình Viettel (mã CTR) ghi nhận kết quả kinh doanh tăng trưởng với doanh thu hơn 3.804 tỷ đồng, tăng 39%; lợi nhuận trước thuế đạt hơn 189 tỷ đồng, tăng 22,6% so với cùng kỳ.
Không chỉ nhóm xây dựng dân dụng, các doanh nghiệp hạ tầng giao thông cũng ghi nhận kết quả kinh doanh khả quan.
Trong quý I/2026, mảng xây lắp của Công ty cổ phần Đầu tư Hạ tầng Giao thông Đèo Cả (Đèo Cả, mã HHV) tăng trưởng cao, đóng góp quan trọng vào kết quả kinh doanh chung. Đèo Cả ghi nhận doanh thu hợp nhất trong quý đầu năm đạt gần 907 tỷ đồng, tăng 23,39% so với cùng kỳ; lợi nhuận sau thuế đạt 217,3 tỷ đồng, tăng 25,65%. Theo doanh nghiệp, lợi nhuận tăng mạnh chủ yếu nhờ sự tăng trưởng của mảng BOT và xây lắp. Riêng hoạt động xây lắp đạt 205,54 tỷ đồng, tăng 39,9 tỷ đồng, tương ứng mức tăng 24,09%, chủ yếu đến từ các dự án cao tốc Đồng Đăng – Trà Lĩnh, Quảng Ngãi – Hoài Nhơn và Quy Nhơn – Chí Thạnh.
Bài toán biên lợi nhuận vẫn hiện hữu
Triển vọng của nhóm doanh nghiệp nhà thầu được đánh giá tích cực hơn, nhưng áp lực chi phí đầu vào và bài toán cải thiện biên lợi nhuận vẫn sẽ là thách thức lớn.
Biên lợi nhuận của các doanh nghiệp nhà thầu hiện vẫn ở mức thấp và bài toán cải thiện hiệu quả luôn là ưu tiên hàng đầu. Ông Phan Chiến Thắng, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần Viễn thông – Công nghệ ELCOM (ELCOM, mã ELC) cho biết, dù đã ký được nhiều hợp đồng, Công ty không đẩy nhanh triển khai như các năm trước mà chủ động điều tiết tiến độ, chờ qua giai đoạn giá đầu vào biến động mạnh để đảm bảo hiệu quả. Khi chi phí ổn định trở lại, tỷ suất lợi nhuận kỳ vọng sẽ được cải thiện.
Theo ông Thắng, tỷ suất lợi nhuận của mảng công nghệ về dài hạn vẫn có xu hướng cải thiện dần. Tuy nhiên, trong cơ cấu hiện tại, phần đóng góp lớn vào tăng trưởng doanh thu lại đến từ các dự án giải pháp và thiết bị – vốn là mảng có biên lợi nhuận không cao. Những dự án lớn như sân bay Long Thành giúp nâng cao thương hiệu nhưng biên lợi nhuận ở mức thấp, trong khi các dự án giao thông thông minh (ITS) và an ninh quốc phòng lại có tỷ suất sinh lời tốt hơn.
Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên, Chủ tịch Hội đồng quản trị ELCOM đánh giá, tổng giá trị hợp đồng ký mới trong năm 2026 có thể đạt khoảng 4.000 tỷ đồng. ELCOM hiện là nhà thầu hoạt động trong các lĩnh vực giao thông thông minh, chuyển đổi số và viễn thông. Tính đến hết quý I/2026, giá trị các hợp đồng đã ký đạt khoảng 1.100 – 1.200 tỷ đồng.
Năm 2026, ELCOM đặt mục tiêu doanh thu đạt 1.745 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế đạt 142,8 tỷ đồng, tăng lần lượt 15% và 11% so với thực hiện năm 2025. Với kế hoạch này, chỉ riêng quý I, doanh nghiệp đã hoàn thành khoảng 63 – 68,7% kế hoạch doanh thu cả năm.
Giảm áp lực chi phí tài chính và chi phí bán hàng cũng là cách nhiều doanh nghiệp cải thiện biên lợi nhuận. Tại Hòa Bình, chi phí tài chính đang có xu hướng giảm, chủ yếu nhờ giảm dư nợ vay và mặt bằng lãi suất. Trong quý I/2026, chi phí tài chính ở công ty mẹ giảm khoảng 6,7 tỷ đồng, trong đó chi phí lãi vay giảm hơn 6,5 tỷ đồng. Ở báo cáo hợp nhất, chi phí tài chính giảm khoảng 5,5 tỷ đồng. Dù chi phí tại một số công ty con tăng lên, xu hướng giảm chung vẫn cho thấy tín hiệu tích cực trong quản trị dòng tiền và tái cấu trúc nợ của Hòa Bình.
Theo Hòa Bình, một điểm sáng đáng chú ý là tính đến đầu năm 2026, giá trị hợp đồng chưa thực hiện (backlog) đã đạt xấp xỉ 10.000 tỷ đồng, tạo nền tảng cho kế hoạch doanh thu năm nay cũng như duy trì tính liên tục cho các giai đoạn tiếp theo. Quan trọng hơn, chất lượng backlog được cải thiện rõ rệt với danh mục dự án đa dạng hơn cùng sự tham gia của nhiều khách hàng chiến lược.
Năm 2026, Hòa Bình đặt mục tiêu doanh thu 10.000 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 250 tỷ đồng, phản ánh định hướng tăng trưởng dựa trên nền tảng đã được chuẩn bị và nguồn việc tích lũy trong thời gian qua.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Hòa Bình xác định tập trung vào bốn trụ cột chiến lược gồm: củng cố nền tảng tài chính; tái định vị vai trò trong lĩnh vực hạ tầng và công nghiệp; kiên định theo đuổi các tiêu chuẩn phát triển bền vững (ESG); đồng thời từng bước triển khai chiến lược quốc tế hóa theo hướng thận trọng nhưng chắc chắn.
“Nếu năm 2025 là năm của tái cấu trúc và củng cố nội lực, thì năm 2026 sẽ là năm của hành động và bứt phá, nơi những nền tảng đã được xây dựng bắt đầu chuyển hóa thành kết quả cụ thể, không chỉ về quy mô mà còn về chất lượng tăng trưởng và giá trị bền vững”, ông Lê Viết Hải, Chủ tịch Hội đồng quản trị Hòa Bình chia sẻ.
Coteccons cũng chủ động triển khai các biện pháp nhằm giảm thiểu tác động từ biến động chi phí nhân công, nguyên vật liệu xây dựng và các yếu tố vĩ mô đến giá vốn.
SSI Research nhận định, Coteccons là một trong những doanh nghiệp dẫn đầu ngành xây dựng, được hỗ trợ bởi nền tảng vốn mạnh, đội ngũ nhân sự giàu kinh nghiệm cùng năng lực triển khai các dự án FDI theo tiêu chuẩn ESG. Cơ cấu backlog đa dạng giúp củng cố triển vọng doanh thu đến hết giai đoạn 2026 – 2027. Lũy kế 9 tháng niên độ tài chính 2025 – 2026, Coteccons ghi nhận doanh thu thuần đạt 23.868 tỷ đồng, tăng 43%; lợi nhuận sau thuế đạt 641,5 tỷ đồng, gấp 2,5 lần cùng kỳ niên độ trước.
Trong niên độ tài chính 2025 – 2026 (kết thúc này 30/6/2026), Coteccons đặt mục tiêu doanh thu 30.000 tỷ đồng, tăng 20,6% và lợi nhuận sau thuế 700 tỷ đồng, tăng 53,5% so với cùng kỳ. Sau 9 tháng, doanh nghiệp đã hoàn thành lần lượt 80% kế hoạch doanh thu và 92% kế hoạch lợi nhuận.
Đối với Công ty cổ phần Công trình Viettel, Công ty Chứng khoán MB nhận định, hoạt động xây dựng trong năm 2026 vẫn duy trì tăng trưởng tích cực, dù có thể chậm lại trong quý II do những khó khăn của thị trường bất động sản. Biên lợi nhuận cũng chưa có nhiều dư địa cải thiện trong bối cảnh giá vật liệu xây dựng đầu vào duy trì ở mức cao. Tuy nhiên, mảng giải pháp tích hợp, nổi bật là hoạt động lắp đặt điện mặt trời, được kỳ vọng sẽ tăng trưởng mạnh nhờ nhu cầu lớn, trong khi Công ty đang nắm giữ vị thế dẫn đầu ở phân khúc này.
Trong bối cảnh đầu tư công tiếp tục được thúc đẩy và thị trường bất động sản dần hồi phục, triển vọng của nhóm doanh nghiệp nhà thầu được đánh giá tích cực hơn trong năm 2026. Tuy vậy, áp lực chi phí đầu vào và bài toán cải thiện biên lợi nhuận vẫn sẽ là thách thức lớn đối với nhiều doanh nghiệp.
